کد :11857 16 خرداد 1394 834 دسته : تغذیه همیار آسان طب
تمشک

تمشک

تمشک:

گونه تمشک در جنگلهای شمال کشور از گرگان ، آستارا و همچنین در آذربایجان و کردستان و بختیاری و لرستان و کرمان و خراسان و دامنه های جنوبی البرز انتشار دارد : و در الیکا واقع در شمال شرقی کندوان تا 2500 متری ارتفاع از سطح دریا دیده شده است انشعابات آن گرد آلود و بدون گوشه و ضلع با خارهای خرد و غده ای است و با جست های ریشه جوش تکثیر می شود. برگهایش غشائی و دارای کرکهای پراکنده است برگچه انتهایی آن تخم مرغی چهار گوش و با قاعده ای کم و بیش قلبی شکل است. گوشوارک های آن نیزه ای می باشد پا یک های گل آن خزی و با غده های فلسی است کاسه آن کرکدار و به میوه اتصال دارد. گلهایش بیضی شکل و سفید و صاف و گرد آلود است. انواع تمشک که در شمال ایران به چشم می خورد دو نوع است : نوع اول تمشکهای دانه ریز که زود رس ترین تمشکها هستند و نوع دوم تمشکهای دانه درشت هستند و 2 هفته پس از دانه ریز می رسند. منظور از دانه ریز یا درشت تک تک میوه های موجود در هر میوه مرکب است که در نوع اول ریز تر و در نوع دوم درشت تر است. از انواع تمشکهای خارجی معروفترین آنها عبارتند از : 1- Theodor reimer از پر محصولترین تمشکها و برای باغ تمشک توصیه می شود. و در آمریکا بنام هیمالیا معروف است. 2- Wilson زودرس ترین واریته تمشک است. 3- Mammouth که میوه هایش حدود 15 روز بعد از ویلسون می رسند.

تمشکها به هوای آفتابی و گرم با کمی رطوبت نیاز دارند بادهایی با سرعت کم راتحمل می کنند ولی قادر به مقاومت در مقابل سرمای شدید به مدت زیاد نیستند. سرمای شدید (پائین تر از 15 درجه زیر صفر) قادر است تمام شاخه هایش را تا سطح زمین بخشکاند ولی قسمتهای زیر زمینی آن (ساقه های زیرزمینی) سالم باقی مانده و در بهار بعد جوانه های تازه می دهند که از آنها شاخه های تازه روئیده و رشد می کنند. این شاخه ها در همان سال میوه نمی دهند و تنها در سال بعد به میوه می نشینند. بنابراین بعد از هر بار یخ زدگی گیاه باید انتظار یک سال بی میوه ماندن را داشت. تمشک در مناطق گرم و خشک در اثر گرمای شدید بخصوص کمبود رطوبت بشدت صدمه می بیند در مناطق پر باران آنرا در زمینهای نسبتاً بلند و مرتفع یا در زمینهای شیب دار می کارند در زمینهای پست و پرباران شرط موفقیت ایجاد یک زهکشی صحیح و برنامه ریزی شده است تا آب نتواند در آن جمع شود. آبیاری – بوته های تمشک به خشکی خاک حساس اند. خاک آنها باید دائماً مرطوب باشد ولی خیس بودنش را هم نمی توانند تحمل کنند زیرا خاکهای خیس و لجن زار در مدت نسبتاً زیاد باعث خفه شدن ریشه هایش گشته و گیاه را از بین می برد. کمبود رطوبت خاک می تواند محصول تمشک را تا نصف حتی تا یک سوم تقلیل دهد. در مناطق کم باران یا خشک آبیاری از ضروریات است در مناطق نسبتاً خشک بوته های تمشک را معمولاً حدود 8 بار در سال آبیاری می کنند تاگیاه بتواند محصول زیاد تولید کند دفعات آبیاری به روش زیر تنظیم می شود. 1- پیش از به گل نشستن یک نوبت. 2- هنگام تشکیل میوه دو نوبت. 3- زمان رسیدن میوه یک نوبت. 4- پس از برداشت میوه تا اواسط پائیز سه نوبت 5- آبیاری زمستان یک نوبت میزان آب مصرفی در هر آبیاری حدود 500 متر مکعب در هر هکتار حساب می شود. کمبود آبیاری باعث می شود که (1) میوه ها کوچک و کم آب و در نتیجه کمتر خوشمزه شوند. 2- شاخه هایی که در سال آینده باید میوه دهنده قدرت جوانه زدنشان تصعیف کشته و در سال آینده کمتر محصول می دهد.3- برگها پیش از موعد زرد شده و بریزند.

تمشکها

تمشکها به هوای آفتابی و گرم با کمی رطوبت نیاز دارند بادهایی با سرعت کم راتحمل می کنند ولی قادر به مقاومت در مقابل سرمای شدید به مدت زیاد نیستند.

خواص تمشک:

گفتنی است که تمشک مانند دیگر میوه‌هایی که در خانواده توت‌ها طبقه‌بندی می‌شوند، یک آنتی اکسیدانت قوی است و خاصیت ضد سرطانی دارد. یک فنجان تمشک، 14میلی‌گرم ویتامینC و 8/0 میلی‌گرم ویتامینE دارد.علاوه بر این تحقیقات نشان می‌دهد خوردن تمشک به جلوگیری از روند پیر شدن سلول ها کمک می‌کند و عملکرد بدن و مغز را بهبود می‌بخشد.هر چند فروش تمشک در میوه‌فروشی‌ها محدود است اما اگر سری به جنگل‌های شمال زدید می‌توانید این میوه خوشمزه را پیدا کنید و پیری  خود را به تاخیر بیندازید.

اکنون در ادامه با خواص این میوه وحشی بیشتر آشنا میشویم:

طبع تمشک خشک و سرد است.

تمشک ملین و مدر است.

شربت تمشک تب بر است.

یک فنجان تمشک تقریبا ۶۰ کالری انرژی دارد و منبع بسیار خوبی برای ویتامین سی می باشد.

شربت تمشک اختلالات روده‌ها و عفونت‌ مجاری ادرار را درمان می‌کند. هر ۶ ساعت یک لیوان شربت تمشک میل کند (یک پنجم لیوان شربت و بقیه آب مخلوط شود).

کسانی که یبوست دارند یک و نیم کیلو میوه تمشک را در گوشه‌ای به حال خود بگذارند سپس آب آن را گرفته با ۹۰ گرم شکر مخلوط نموده با حرارت ملایم پخته و هم زنید تا شربت سفتی تهیه شود این شربت برای کسانی که دچار یبوست هستند مفید می‌باشد شب و صبح یک قاشق مصرف شود.

تمشک رقیق کننده خون است.

کسانی که ناراحتی کلیوی دارند روزی ۴ لیوان از شربت تمشک استفاده کنند.

برای پاک نمودن معده و روده به مدت چند روز به صورت ناشتا تمشک میل بفرمایید.

خوردن تمشک برای تقویت قلب مفید می‌باشد.

تمشک خونروی از سینه را قطع می‌کند.

تمشک خونروی از رحم را بند می‌آورد.

کسانی که فشار خون دارند از خوردن تمشک فراموش نکنند.

کسانی که نقرس دارند روزی دو بار هر بار یک لیوان شربت تمشک یا ۱۰۰ گرم تمشک میل نمایند.

شربت تمشک یک نوشیدنی خوب برای کسانی که سرخک یا آبله مرغان گرفته‌اند می‌باشد.

اگر جزو آن دسته افرادی هستید که از چربی خون رنج می برید بهتر است فریز کردن تمشک را حتما در دستور کارتان قرار دهید.

تمشک سیاه نه تنها از بروز سرطان  می تواند جلوگیری کند، بلکه با پیشگیری از بروز التهاب می تواند از بروز بیماریهای قلبی نیز پیشگیری نماید.

بیماران کلیوی باید از سبزی‌ها و میوه‌های کم‌پتاسیم مانند سیب، نارنگی، لیمو، گریپ‌فروت، گیلاس، توت‌فرنگی، هلو، آناناس، هندوانه، تمشک و زغال‌اخته استفاده کنند.

مصرف تمشک به واسطه دارا بودن مقادیر فراوان ویتامین ث در مادران شیرده مفید است.مادران شیرده در طول روز حتماً از ۲ نوع میوه حاوی ویتامین «ث» نظیر: تمشک، توت فرنگی، مرکبات، لیموترش، جعفری، بروکلی، فلفل دلمه و گوجه فرنگی و… استفاده کنند.

فواید تمشک برای پوست:

جهت درمان کک و مک با میوه تمشک پوست صورت را ماساژ دهید.

شربت تمشک باعث روشن شدن پوست خانمها می‌گردد. ۱۰ صبح و ۵ عصر میل شود.

ماسک تمشک برطرف کننده منافذ باز پوست صورت می‌باشد.

برای درمان جوشهای صورت و تحریکات پوست ۱۰۰ گرم برگ خشک تمشک را به مدت ۱۰ دقیقه جوشانده صاف نموده صورت را با آن بشویید.

مالیدن عصاره میوه تمشک جهت خشک کردن زخمها و جراحت‌ها بهتر و جلوگیری از جریان چرک به کار می‌رود.

مصرف تمشک در باروری و بارداری:

تمشک میوه ای بسیار مفید است که مصرف آن در بارداری موجب پسر دار شدن و حفظ سلامت جنین میشود.

تمشک سرشار از مقادیر زیاد فولات (نوعی از ویتامین B) است که رشد سلول ها را تسریع می بخشد و سلامتی جنین را بالا می برد.

در طی حاملگی مقادیر کافی آن از صدمات مادرزادی مغز کودک و ستون فقرات او جلوگیری می کند.

خوردن تمشک می تواند با افزایش سطح ویتامین C، منیزیم و اسید فولیک در بدن باعث افزایش باروری زنان و مردان گردد.

همچنین آنتی اکسیدان های تمشک باعث حفظ سلامت اسپرم، بالارفتن موفقیت بارداری و کاهش ریسک سقط جنین می گردد.

مصرف تمشک در پیشگیری و درمان دیابت:

متخصصان تغذیه پیشنهاد می کنند جهت پیشگیری از دیابت و نیز بهبود آن به جای قند و شکر می توان از توتها و تمشک استفاده نمود.

مصرف تمشک در رژیم های لاغری:

تمشک حاوی ماده ای است که اصطلاحا کتون تمشک نامیده می شود و در محصولات کاهش وزن استفاده می شود.

یک لیوان تمشک معادل ۸ گرم فیبر دارد که در نوع خود جالب توجه است. در قبال این ۸ گرم فیبر شما در یک لیوان تمشک فقط ۶۴ کیلو کالری پیدا خواهید کرد.

البته بخشی از این فیبر موجود در تمشک در نوعی پکتین محصول کربوهیدرات خالص شده حل می شود که به خودی خود کلسترول خون را پایین می آورد.

تمشکها

تمشک حاوی ماده ای است که اصطلاحا کتون تمشک نامیده می شود و در محصولات کاهش وزن استفاده می شود

 

خواص درمانی برگ و ریشه تمشک:

دم کرده برگ تمشک برای خانم‌هایی که بچه سقط کرد‌ه‌اند و از بین بردن دردهای زایمانی بسیار مفید است (۵ گرم در ۱۵۰ سی‌سی آب جوش دم کرده) به مدت ۱۵ دقیقه.

برای درمان پوست‌های خشک از کوبیده برگ تمشک به صورت ضماد استفاده نمایید.

غرغره محلول برگ تمشک جهت درمان آنژین و ورم لوزتین مفید است. ۳۰ تا ۵۰ گرم برگ درختچه تمشک را در یک لیتر آب جوش ریخته بگذارید دم بکشد سپس صاف نمایید و غرغره نمایید.

کسانی که رماتیسم دارند از دم کرده برگ خشک تمشک بعد از ناهار و شام استفاده نمایند (۳۰ گرم در یک لیتر آب جوش ریخته به مدت ۲۰ دقیقه دم کرده صاف نموده با عسل مخلوط شود بعد از هر غذا یک فنجان میل شود).

کسانی که صفرا دارند از دم کرده برگ تمشک استفاده نمایند.

کسانی که سوزش معده دارند (ترش می‌کنند) از دم کرده برگ تمشک بنوشند. ۳۰ تا ۵۰ گرم برگ خشک را در یک لیتر آب جوش ریخته به مدت ۲۰ دقیقه دم کرده صاف نموده با عسل مخلوط شود بعد از هر غذا یک فنجان میل شود.

برای جلوگیری ازخونریزی بواسیر ضماد برگ آن و یا عصاره برگ آن که در سایه غلیظ شده باشد استفاده می‌گردد.

جهت معالجه برونشیت ۳۰ تا ۵۰ گرم برگ درختچه تمشک را در یک لیتر آب جوش ریخته سپس دم کرده و صاف نمایید با عسل مخلوط صرف شود.

جوشانده ریشه برگ تمشک برای تسکین سرفه‌های سخت و سیاه سرفه مفید است. ماساژ با دم کرده برگ و یا میوه آن برای سیاه کردن مو استفاده می‌شود.

ضماد برگ آن (تمشک) برای التیام زخم‌ها و ورم‌های اطراف چشم مناسب است.

جویدن برگ یا میوه آن برای زخم‌های لثه و سستی لثه و بوی بددهان نافع است.

برای خرد کردن سنگ کلیه می‌توان از جوشانده پوست ریشه تمشک استفاده نمود.

چطور تمشک را فریز کنیم؟

قبل از همه یادتان باشد چون تمشک خیلی زود فاسد می شود موقع خرید آن سراغ تمشک هایی بروید که هنوز کاملا نرسیده اند. فریز کردن تمشک کار سختی نیست.

فقط کافی است تمشک ها را زیر شیر آب و البته با فشار کم آب بشویید.

تمشک ها را با دستمال کاغذی خشک کنید. مواظب باشید تا تمشک ها حین این فعل و انفعالات له نشوند.

بهتر است ابتدا اجازه دهید تمشک ها داخل یک ظرف درون فریزر یخ بزنند سپس آنها را از ظرف به درون کیسه فریزر انتقال دهید و دوباره داخل فریزر بگذارید.

اگر می خواهید تمشک تغییررنگ ندهد، می توانید ۲ تا ۳ قطره آبلیمو روی آنها بریزید و بعد داخل فریزر بگذارید.

یادتان باشد برای باز شدن انجماد تمشک باید آن را از فریزر خارج کنید و اجازه بدهید در دمای محیط یخ آنها آب شود.

مضرات تمشک:

کسانی که به ناراحتی های کبد مبتلا هستند در خوردن آن افراط نکنند.

ممکن است در بیماران مبتلا به صرع باعث تشنج شود.

نظرات

*

code